Orysia (22) uit Oekraïne helpt theehuis door personeelscrisis heen: 'Mijn favoriet is de frikandel speciaal'

De horeca kampt al maanden met een personeelstekort en daar lijkt voorlopig geen verandering in te komen. Veel restaurants sluiten daarom tijdelijk de deuren en restauranteigenaren gaan op zoek naar andere manieren om het hoofd boven water te houden. Bij theeschenkerij Eldorado in Woudenberg helpen deze zomer Oekraïense vluchtelingen in de keuken en bediening. Maar eigenaar Margareth Kampinga (48) zoekt naar nieuwe manieren om het familiebedrijf ook met minder personeel te kunnen runnen. “We gaan binnenkort ook begrafenissen doen.”

Verschillende jonge serveersters lopen af en aan met broodjes gezond, flammkuchen en geitenkaas-tosti’s. “Het is vandaag een rustig dagje, dit stelt niks voor” zegt één van hen zelfverzekerd. Het is de eerste regenbui na een aantal drukke weken en slechts een handjevol gasten is neergestreken in het theehuis. “Maar we hebben het ontzettend druk gehad. Vandaag is er eindelijk weer tijd om de diepvries te ontdooien en nieuwe taarten uit te proberen.”

Zelf geld verdienen

In de keuken is de Oekraïense Orysia (22) bezig om een berg sinaasappels uit te persen. Sinds een aantal maanden werkt ze vrijwel elke dag mee in het lunchrestaurant. “Ik doe van alles: de bar, de bediening en vanochtend heb ik de blaadjes in de tuin aangeveegd. Ik wilde gewoon heel graag geld verdienen voor mijzelf en kon hier gelukkig terecht.”Orysia uit Oekraïne werkt als ober, barvrouw en kok in de theeschenkerijOrysia uit Oekraïne werkt als ober, barvrouw en kok in de theeschenkerij© RTV UtrechtSamen met tienduizenden landgenoten kwam Orysia in maart dit jaar naar Nederland. “Ik kom uit Lutsk, een kleine stad in het westen van Oekraïne. Mijn ouders bleven daar, maar ik ben met een tante via Polen naar Nederland gereden.” Eigenlijk wilde ze helemaal niet weg uit Oekraïne, maar haar ouders stuurden daar dringend op aan. “Ze hoorden verschrikkelijke verhalen over verkrachtingen en bombardementen in oost-Oekraïne en ze wilden dat ik in ieder geval voor een aantal weken zou vertrekken. Nu ben ik hier nog steeds en ik ben inmiddels van Nederland gaan houden.”

Frikandel speciaal

De 22-jarige is bijna afgestudeerd in Engelse taal- en letterkunde en wil docent Engels worden, maar eerst wil ze beter Nederlands leren spreken. “Ik ken al veel woorden en zinnen door mijn horecabaantje. Zoals een broodje gezond, iets wat in Oekraïne niet bestaat. En dan vraag ik in het Nederlands: wilt u het met wit of bruin brood? Zelf ben ik inmiddels dol op de uitsmijter, de bitterballen en mijn grote favoriet is de frikandel speciaal. Met ketchup en uitjes.”

Voor Margareth is de hulp van Orysia erg welkom, want al maanden kunnen de vacatures niet ingevuld worden. “We hebben nu gelukkig veel scholieren die meewerken in de bediening, maar die moeten straks weer naar school. En vooral een kok vinden is bijna onmogelijk. Helemaal omdat wij uitsluitend een lunchrestaurant zijn en veel koks willen geen broodjes gezond maken.”Het familiebedrijf wordt nu grotendeels gerund door Margareth en haar zus, maar ook haar 78-jarige vader springt nog regelmatig bij door appeltaarten te bakken. “En ook mijn tienerdochter is deze week begonnen in de keuken.”

De horeca moet volgens Margareth ook wel echt je passie zijn. Het is hard werken en je verdient er niet meer dan als vakkenvuller, verkeersregelaar of als medewerker bij een vaccinatielocatie.

Begrafenissen

Margareth denkt niet dat het personeelstekort snel wordt opgelost. Daarom probeert ze met minder personeel de zaak te runnen. “We hebben de menukaart verkleind, zodat de keuken efficiënter kan werken. Gasten moeten op een deel van het terras nu via een app bestellen. En we hebben sinds kort ook een vergunning om begrafenissen en trouwceremonies hier in de tuin te organiseren.”

Haar bedrijf was 9 jaar geleden nog een plantenkwekerij, maar is destijds volledig omgedoopt tot theehuis. In de grote, tropische tuin kan nu bijvoorbeeld de doodskist worden opgebaard tijdens een afscheidsdienst. “Wij verzorgen dan de koffie en de cake.”

Nu gaan de zaken weer goed, maar alle zorgen rond de lockdowns en de onzeker toekomst gingen Margareth niet in de koude kleren zitten. “Ik mag van de osteopaat niet meer de hele dag achter de bar staan vanwege versleten knieën. Maar ja, wat moet je anders? Ik heb echt wel eens gedacht om er mee te stoppen, maar nu gaat het gelukkig weer beter. Al vrees ik wel weer problemen in de winter met een nieuwe coronagolf.”

Nieuwe liefde

Eerder werkte de Oekraïense kok Krystyna in de keuken van het theehuis, maar zij is inmiddels vertrokken naar Engeland. En ook Orysia vertrekt binnenkort helaas weer, maar niet naar Oekraïne. Ze is verliefd op een Nederlander, inmiddels getrouwd en gaat binnenkort samenwonen. Op haar onderarm heeft ze een hartje laten tatoeëren met de kleuren van de Nederlandse en Oekraïense vlag. En Margareth blijft onophoudelijk zoeken naar een kok die het wél leuk vindt om broodjes gezond te maken.