Holocaust Herdenking Zeist

Het Comité 4 en 5 mei Zeist herdenkt, samen met de gemeente Zeist, op zondag 29 januari 2023 de Holocaust. Tijdens de plechtigheid worden alle slachtoffers van de Holocaust herdacht met bijzondere aandacht voor de slachtoffers uit Zeist. 

De herdenking wordt gehouden van 14.00 tot 15.00 uur. Het programma begint om 14.00 uur met een herdenkingsbijeenkomst in de hal van het gemeentehuis. Naast voorzitter Marjolijn Martin Slootweg van het Comité 4 en 5 mei Zeist, zullen ook burgemeester Koos Janssen, nabestaande Sophie Schrijver-Altmann en leerlingen van katholieke scholengemeenschap de Breul een toespraak houden. Na de toespraken volgt een stille tocht naar het Walkartpark. Daar leggen burgemeester Koos Janssen, namens het college van B&W, en nabestaanden van slachtoffers uit Zeist kransen bij het Joods monument in het Walkartpark.  

Het Nederlands Auschwitz Comité organiseert elk jaar op de laatste zondag in januari de Nationale Holocaust Herdenking. Vanaf 2022 herdenkt ook Zeist jaarlijks de slachtoffers van de Holocaust. De gedachte van het organiserende Comité 4 en 5 mei Zeist is volgens voorzitter Martin Slootweg dat de Holocaust als industriële manier van uitroeiing nooit in de vergetelheid mag raken: “Het feit dat een deel van de bevolking buiten de samenleving werd gezet, vervolgd en vermoord, moet onder de aandacht van de samenleving blijven. Nadrukkelijk ook van volgende generaties.”

Het comité en de gemeente zijn om die reden zeer verheugd met de betrokkenheid van scholengemeenschap De Breul bij de komende herdenking.

De Jodenvervolging in Zeist
Tijdens de Tweede Wereldoorlog werden in veel Europese landen de Joodse, Roma en Sinti bevolkingsgroepen geïsoleerd, vervolgd en vermoord. Dit gebeurde op grond van wie zij waren. Een verschrikkelijk plan, de Endlösung, lag aan deze uitroeiing ten grondslag. Ook in Zeist werden inwoners geconfronteerd met de verschrikkingen van dat plan en de daaraan voorafgaande vervolging. Op het monument in het Walkartpark zullen in 2023 153 namen worden vermeld van (voormalige) Joodse inwoners van Zeist die overleden onder die onmenselijke omstandigheden.

Joodse onderduikers in Zeist
De jaarlijkse herdenking is mede geïnspireerd door het herdenkingsboek ‘Dan komen en angst en wanhoop aangeslopen’ van de Zeistenaren Heleen bij ’t Vuur en Gerrit van der Vorst. Het boek herdenkt de honderden Joodse vervolgden die hun leven trachtten te redden door onder te duiken in Zeist. Voor velen tevergeefs. De lang in de vergetelheid gebleven ellende van deze tijdelijke inwoners wordt op 29 januari eveneens herdacht.

Programma op 29 januari 2023:

13.30 uur Start inloop in de hal van het gemeentehuis
14.00-14.30 uur Bijeenkomst in de hal van het gemeentehuis:

  • Welkom door Martin Slootweg, voorzitter van het Comité 4 en 5 mei Zeist.
  • Toespraak door burgemeester Koos Janssen.
  • Bijdrage van Sophie Schrijver-Altmann. Sophie is na de oorlog geboren in Zeist, waar haar grootouders, ouders en 3 broertjes tijdens de bezetting woonden en onderdoken. Raphael (6) en Martijn (3) Altmann werden na verraad weggehaald uit kindertehuis Zonneschijn aan de Oranje Nassaulaan, met noodlottig gevolg.
  • Bijdrage van Reza Tomassen, Dilara Yildirim en Minke Wijnbelt, leerlingen van katholieke scholengemeenschap de Breul.

14.30-15.00 uur Na de toespraken in het gemeentehuis volgt een stille tocht naar het Walkartpark:

  • Bij het Joods monument worden kransen gelegd.
  • Na de kranslegging spreekt rabbijn Hannah Nathans de Kaddisj uit, ter nagedachtenis aan de overledenen.
  • Hierna is er gelegenheid voor de deelnemers om zelf bloemen of een steentje te leggen bij het monument.

De muzikale bijdragen aan het programma worden verzorgd door Myrthe van de Wetering en Filip Vacha.

Tijdens de herdenking is een fotopresentatie te zien van Joodse inwoners en onderduikers die slachtoffer werden van de Holocaust.


Een reportage is later te zien bij Slotstad rtv en het Slotstad YouTubekanaal.

Fotobijschrift: Rabbijn Hannah Nathans spreekt de Kaddisj uit op 28 januari 2022 (foto Mel Boas).